Suşehri İlçesi
Suşehri
İlçesi eski bir yerleşim merkezidir. İlçe tarihinin Bakır
Çağına kadar indiği rivayet edilmektedir. Ova kesiminde ,
Kayadelen köyü civarında (Kılıçkaya Baraj gölü altında
kalmıştır) Bakır Çağı özelliklerini gösteren eşyalara
rastlanmıştır.
Akşar, Eskişar, Kale köyleri ve Çataloluk beldesinde Roma,
Bizans ve Selçuklu dönemlerinden kalma kale kalıntıları
mevcuttur.
Büyükgüzel ve Küçükgüzel köylerinin (eski yerleşim yerleri)
Roma devrinde önemli merkezler olduğu, rastlanılan tarihi
kalıntılardan anlaşılmaktadır. Küçükgüzel köyünde bulunan,
mermer aslan başı Sivas Müzesinde sergilenmektedir. Ayrıca
aynı köyde bulunan önemli bir yapıya ait olduğu sanılan bazı
kalıntılar, Hükümet Konağı bahçesinde muhafaza edilmektedir.
Şu anda Suşehri’ne bağlı bir köy olan Akşar’ın (Akşar-Abat)
bilhassa Ortaçağda önemli bir merkez olduğu , Suşehri ve
civarının idari açıdan buraya bağlı olduğu , Suşehri
Ovasının “Akşar Ovası” olarak anıldığı tarihi kaynaklardan
anlaşılmaktadır.
Suşehri ve çevresinde meydana gelen tarihi olaylardan
başlıcaları şunlardır:
Kösedağ Savaşı (3 TEMMUZ 1243)
Suşehri Ovası ve Kösedağ, 1243 yılında Anadolu Selçuklu
devletinin yıkılmasına neden olan Kösedağ Savaşına sahne
olmuştur.
Baycu Noyan komutasındaki Moğol Ordusu , Anadolu’ya girmiş
Erzurum ve Erzincan’ı ele geçirerek, ahalisini kılıçtan
geçirmiştir.
Selçuklu Sultanı II. Gıyasettin Keyhüsrev hazırladığı 80 bin
kişilik ordusu ile, Moğolları durdurmak üzere Kösedağ’a
gelmiştir. Tecrübeli komutanlar Kösedağ’ın sırt ve
geçitlerini tutarak düşmanı bekleme teklifinde bulunmuşlarsa
da Sultan, dinlemeyip ovada bir meydan savaşı verilmesini
istemiştir.
Bunun üzerine ordunun 20 bin kişilik öncü kuvveti Suşehri
Ovası’na inmiştir. Moğol kuvvetleri bu öncü kuvveti mağlup
etmiş, 3000 şehit verilmiştir.Bunu duyan Sultan paniğe
kapılarak orduyu başsız bırakıp Tokat’a kaçmıştır.
Kösedağ sırtlarına çıkan Moğol askerleri, Selçuklu
çadırlarını görünce pusuya düşürüldüklerini zannetmişler,
fakat sonradan çadırların boş olduğunu anlamışlardır.
Selçuklu ordusunun silahları, Sultanın hazinesi, Moğolların
eline geçmiştir. Tarihimize “Kösedağ Felaketi” olarak geçen
bu yenilgiden sonra Anadolu Selçuklu Devleti yıkılmış,
Anadolu, Moğollar tarafından işgal edilerek talan
edilmiştir.
Mevlana’nın Suşehri’ne Gelişi
Tarihi kaynaklar, Mevlana’nın babası ile birlikte
Erzincan’dan Suşehri’ne geldiklerini, Erzincan Emiri
Fahrettin Behramşah tarafından kendilerine Suşehri Akşar
köyünde bir medrese yaptırıldığı, bazı kaynaklara
Mevlana’nın bu medresede 2, veya 4 yıl ders verdiğinden
bahsetmektedir.
Osmanlılar Dönemindeki Tarihi Olaylar
Suşehri''nin kurulduğu Kelkit Vadisi, Anadolu''un doğuya
açılan kapılarından biridir. Bu tarihi yolun Osmanlı
padişahları tarafından doğu seferlerine çıkışlarında
kullanıldığı bilinmektedir. Fatih Sultan Mehmet''in
Otlukbeli, Yavuz Sultan Selim''in Çaldıran, lV. Murad''ın
Bağdat Seferi sırasında Suşehri''nden geçtikleri
tarihleriyle sabittir.
Osmanlı Rus harbinde ordumuzun doğuda yenilgiye uğraması,
doğu illerimizin düşman işgaline uğraması üzerine, Suşehri
ve çevresi adeta göç yolu haline gelmiş, bu yolu izleyen
binlerce insan Anadolu içlerine göç etmiştir.
Bu yılarda 3. Ordu Karargahı Suşehri’ne taşınmıştır.
Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet Döneminde Suşehri
Büyük Önder Mustafa Kemal, Erzurum Kongresi’ne giderken 28
Haziran 1919 günü Suşehri''ne uğramış, Mehmet Ali Efendi
Konağında ağırlanmıştır.
Bu misafirlik sırasında Suşehri Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
Şubesi Kurulmuş; başkanlığa Mehmet Ali Efendi getirilmiştir.
Ayrıca Çeçenzade İsmail Hakkı Bey''in Suşehri''ni Erzurum
Kongresinde delege olarak temsil etmesi kararlaştırılmıştır.
İsmail Hakkı Bey Suşehri Delegesi olarak Erzurum Kongresine
katılmıştır
Atatürk, Erzurum Kongresi dönüşünde İlçemize tekrar
uğramıştır. Büyük Önderin ilçemizden geçtikleri bu gün (1
Eylül ) Suşehri''nin mahalli günü olarak kabul edilmiş olup
her yıl törenlerle kutlanmaktadır.
Cumhuriyetin ilanından sonra Atatürk yaptığı Doğu Anadolu
gezisi sırasında (Eylül 1924) beraberinde Latife Hanım ve
kalabalık bir heyetle Suşehri''ne uğramış , Kurtuluş Savaşı
anılarını tazelemek niyetiyle Mehmet Ali Efendi''nin
Konağına misafir olmuştur.
Coğrafi Konumu
Sivas’ın Kuzey Doğu bölümünde, Karadeniz bölgesi sınırları
içerisinde yer alır. Yüzölçümü 985 Km2, rakımı 950 metredir.
İlçenin Karadeniz Bölgesine yaklaşan kısımları ormanlıktır.
İklim olarak Karadeniz iklimi ile kara ikliminin geçiş
çizgisinde bulunmaktadır.
Aşık Veysel'in Hayatı
Sivas Tarihi ve Turistik
Yerler
Sivas Yöresel
Yemekleri ve Yemeklerin Tarifleri
İlçeleri--> Akıncılar
- Altınyayla
- Divriği -
Doğanşar -
Gemerek -
Gölova -
Gürün -
Hafik -
İmranlı -
Kangal -
Koyulhisar -
Suşehri -
Şarkışla -
Ulaş - Yıldızeli -
Zara